
Democratie leer je door te doen: Bildung Nijmegen in Rome
Hoe zorg je ervoor dat iedereen wordt gehoord? Wat doe je wanneer belangen botsen? En hoe kun je zelf bijdragen aan verandering in je omgeving?
Van 27 september tot en met 3 oktober reisden onze adult learners van Bildung Nijmegen naar Rome voor een nieuwe Erasmus+ groepsmobiliteit. Tijdens een vijfdaagse training, verzorgd door ALFA EDU, gingen zij aan de slag met democratie, mensenrechten, burgerparticipatie en maatschappelijke betrokkenheid.
Maar het bleef niet bij praten over democratische waarden. De deelnemers gingen vooral zelf ervaren hoe het is om verschillende belangen te vertegenwoordigen, samen beslissingen te nemen en oplossingen te bedenken voor maatschappelijke vraagstukken.
Democratie is soms best ingewikkeld
Wat als je maar een beperkt budget hebt, terwijl iedereen andere prioriteiten stelt? Investeer je in betaalbare woningen, openbaar vervoer, een jongerencentrum of betere voorzieningen voor inwoners?
Tijdens een interactieve simulatie kregen onze deelnemers precies deze uitdaging. In verschillende groepen vertegenwoordigden zij uiteenlopende belangen binnen een fictieve gemeente. Met slechts 100 budgetpunten moesten ze onderhandelen, keuzes maken en proberen tot gezamenlijke oplossingen te komen.
Dat bleek nog niet zo eenvoudig. Want wat voor de één vanzelfsprekend is, kan voor een ander juist minder belangrijk zijn. Door naar elkaar te luisteren, argumenten uit te wisselen en compromissen te zoeken, ontdekten de deelnemers hoe democratische besluitvorming in de praktijk werkt.
Ook thema’s als vrijheid van meningsuiting, gelijke kansen, menselijke waardigheid en discriminatie kwamen aan bod. Aan de hand van persoonlijke ervaringen, debatten en groepsopdrachten onderzochten zij wat deze waarden betekenen in het dagelijks leven.
De straten van Rome als leeromgeving
Een bijzonder onderdeel van de training vond plaats in Trastevere, een van de bekendste wijken van Rome.
Hier gingen onze deelnemers de straat op om met bewoners in gesprek te gaan en de wijk vanuit een ander perspectief te bekijken. Welke uitdagingen spelen er in de buurt? Hoe ervaren inwoners hun leefomgeving? En welke mogelijkheden zijn er om samen iets te verbeteren?
Door te observeren, vragen te stellen en verhalen te verzamelen, kregen de deelnemers een beter beeld van de relatie tussen inwoners, hun leefomgeving en lokale besluitvorming.
De opgedane inzichten vormden vervolgens de basis voor groepsopdrachten waarin zij maatschappelijke problemen onderzochten en mogelijke oplossingen uitwerkten.
Zo werd Rome niet alleen de plek waar de training plaatsvond, maar ook een belangrijk onderdeel van het leerproces.
Van ideeën naar maatschappelijke verandering
Tijdens de laatste trainingsdag kwamen de verschillende onderdelen samen. In een nagebootste openbare hoorzitting presenteerden en verdedigden de deelnemers hun voorstellen, waarbij zij opnieuw rekening moesten houden met uiteenlopende belangen en perspectieven.
Daarnaast stonden zij stil bij hun eigen rol in de samenleving. Wat kun je zelf doen wanneer je iets wilt veranderen? Hoe betrek je anderen bij jouw ideeën? En hoe neem je de ervaringen uit Rome mee naar je eigen buurt, organisatie of gemeenschap?
Het zijn vragen die ook binnen Bildung Nijmegen een belangrijke rol spelen. Want maatschappelijke betrokkenheid begint vaak klein: met een gesprek, een idee of de bereidheid om samen iets aan te pakken.
Meer dan alleen een training
Naast de inhoudelijke activiteiten was er volop ruimte voor ontmoeting, persoonlijke verhalen en nieuwe ervaringen.
Onze adult learners brachten ieder hun eigen achtergrond, ervaringen en perspectieven mee. Juist die verschillen maakten de gesprekken waardevol. De deelnemers leerden niet alleen over democratie en participatie, maar ook van elkaar.
Samen een onbekende stad ontdekken, nieuwe uitdagingen aangaan, elkaar ondersteunen en ervaringen delen: ook dat hoort bij leren.
Voor Bildung Nijmegen laat deze mobiliteit opnieuw zien dat persoonlijke ontwikkeling en maatschappelijke betrokkenheid nauw met elkaar verbonden zijn. Wanneer mensen de ruimte krijgen om hun stem te gebruiken, andere perspectieven te ontdekken en actief mee te denken, ontstaat er ruimte voor nieuwe ideeën en verbindingen.
We kijken met veel plezier terug op deze bijzondere week in Rome en bedanken onze deelnemers en ALFA EDU voor hun betrokkenheid en bijdrage.
Want democratie is niet alleen iets waar je over leert. Het is vooral iets wat we samen vormgeven.
Deze mobiliteit maakte deel uit van ons Erasmus+ project ‘Empowering Adult Learners through European Values’ (2025-2-NL01-KA122-ADU-000378436) en werd mede mogelijk gemaakt door het Erasmus+ programma van de Europese Unie.




Opmerkingen